Posted in Reflection

Von – Hy vọng Thanh Bình

Hôm nay trời thật lộng gió. Nó ngồi đây vì không ngủ được. Đâu đó vẫn còn những nỗi âu lo, trăn trở làm nó thao thức, mệt nhoài. Nhưng có lẽ điều làm nó không ngủ được vì nó không muốn thời gian trôi đi. Bình yên quá. Chỉ là một chủ nhật bình thường như bao ngày khác nhưng mà nó thấy thật thanh thản. Nó tạm thời lãng quên những nỗi âu lo mà tận hưởng khí trời. Bình yên lắm. Bầu trời nhuốm màu chiều tà với cành lá lung lay làm lòng nó dịu lại. À, thì ra là thế. Nó muốn sống. Không phải để chinh phục đỉnh cao hay xây một lâu đài. Nó muốn sống để cảm nhận khí trời của đất mẹ. Nó muốn sống để nhìn thấy nụ cười của chồng mỗi sáng. Nó muốn sống để cảm nhận hơi ấm từ hai đứa con bé bỏng. Có lẽ tên nó sẽ không ở trên giấy lịch sử. Có lẽ nó lẽ bị lãng quên sau khi chết. Thế cũng tốt, nó có thể yên tâm hòa vào đất mẹ để nuôi dưỡng những cuộc sống khác. Bởi nó muốn sống một cuộc sống nhàm chán thanh bình.

“Von” có nghĩ là hy vọng. Thế giới này quá tàn bạo, ồn ào và nhẫn tâm. Dẫu thế, nó vẫn hy vọng mọi người có thể cảm nhận được những giây phút bình yên như nó đang cảm nhận. Nó từng sợ lắm, sợ rằng một ngày Haruki Murakami sẽ chết. Nó sợ sẽ không ai ở đó bầu bạn cho những kẻ cô độc như nó. Sẽ không ai ở đó diễn tả ngôi mộ ở một ngôi làng không tên, không ai kể lại rừng Na-uy đen tối. Rằng thế giới đáng sợ cô độc ấy sẽ bị dìm nén và che giấu trong lòng của từng bản thể. Rằng thế giới sẽ tràn ngập những dối trá méo mó. . .

 

À, thì ai đó cũng phải chết một lúc nào đó. . . Trái đất này sẽ tạm dừng quay tròn một ngày nào đó. Có thể là tối nay, ngày mai, hai mươi năm sau hay vài tỉ năm sau. Tất cả rồi cũng sẽ chết đi. Có khi là nền tảng cho sự sống khác, có khi chỉ đẻ đáp ứng luật sinh hồi.

 

Ừ thì cứ cho là thế đi.

Advertisements
Posted in Book, Reflection

“L’Adieu” và Bùi Giáng

 

Ta đã hái nhành lá cây thạch thảo

Em nhớ cho, mùa thu đã chết rồi

Chúng ta sẽ không tao phùng được nữa

Mộng trùng lai không có ở trên đời

Hương thời gian mùi thạch thảo bốc hơi

Và nhớ nhé ta đợi chờ em đó…

“Xuân đang tới nghĩa là xuân đang qua / Xuân còn non nghĩa là xuân sẽ già”, Bùi Giáng khen giọng thơ Xuân Diệu trẻ trung, hồn nhiên, quả không sai. Cái khí non trẻ tiếc cho cả núi sông, hận không nuốt được cả thiên thu vạn đại vào người này ứa tràn nhựa sống của mùa xuân, khác với “L’Adieu” của Apollinaire do Bùi Giáng dịch. Ấy là mùa thu rồi. Và mùa thu này đã chết.

Bài thơ này, câu chữ của anh Bàng bảng lảng như có như không, tựa sương tựa khói mơn man luồn lách vào khe kẽ nhỏ mảnh đến mức chính tôi còn chẳng nhận ra trong lòng mình. Những mép-thời-gian. Dịu dàng. Và nghiệt-ngã.

Mùa thu đã chết, thạch thảo đã hái, người đã nói chúng ta sẽ chẳng tao phùng được nữa, mộng trùng lai không có thực trên đời, vậy người đợi em ở đâu? Câu thơ cuối là những sóng từ rung động bóp méo cả cõi lòng sắt đá của người nhắn nhủ lẫn xác lá êm đềm rơi bên thềm chân lý tự nhiên. Ở một cõi nào đó, giữa những làn hương rung động của nhành thạch thảo, ta vẫn đang đợi chờ em. Nhưng em có còn nhớ?

Lại vẫn “L’Adieu”, nhưng dưới ngòi bút mạnh dạn phóng tác hơn của Bàng Dúi:

Đã hái nhành kia một buổi nào

Ngậm ngùi thạch thảo chết từ bao

Thu còn sống sót đâu chăng nữa

Người sẽ xa nhau suốt điệu chào

Em nhớ anh quên và em cũng

Quên rồi khoảnh khắc rộng xuân xanh

Thời gian đất nhạt mờ năm tháng

Tuế nguyệt ta đà nhị hoán tam

“Người sẽ xa nhau suốt điệu chào” không khỏi khiến người ta nhớ đến hai câu thơ khác do Bùi Giáng viết: “Xin chào nhau giữa con đường / Mùa xuân phía trước, miên trường phía sau”. Cái điệu chào tự thân đã báo trước điệu tiễn biệt, cũng là lời biệt ly đẩy hai người về hai hướng khác nhau, chia cắt con đường của một người thành miên trường và mùa xuân. Một hiện sinh trong đó con người cắt đôi vạch nhất-nguyên. Lời thơ rủ rỉ rù rì nhưng cứa vào lòng người đọc.

Mối tình tan vỡ, người đâu còn nhớ nổi những khoảnh khắc xuân xanh rộng mở ra cả một bầu trời tương lai khả thể ăm ắp hi vọng khi xưa. Người trong những khoảnh khắc ấy vẫn là người lạnh lùng của bây giờ đấy, nhưng cũng chẳng còn là người nữa. Tự thân kỷ-niệm đã khai phá ra một bình nguyên mới cho nó nương náu, nơi mà ta chỉ có thể ghé mắt nhìn khi hiện tại vạch ra một mép nhỏ. Qua cái mép be bé ấy, chẳng nhìn rõ đất đai, năm tháng nữa. Chỉ có nhành thạch thảo im lìm chết nằm lặng câm héo úa một góc. Nhưng tuyệt bút phải là câu cuối kìa, “Tuế nguyệt ta đà nhị hoán tam”. “nhị hoán tam” ở đây là ý gì? Là nhất, nhị, tam, tứ của Đạo gia hay là hai chữ “tuế nguyệt” ta liều mình hoán đổi thành ba? Hay ám chỉ cụm thời gian – năm tháng – tuế nguyệt ở trên?

Dưới đây là bản dịch thứ ba nữa, có thể coi như một bài thơ lẻ Bùi Giáng tự viết dựa vào “L’Adieu”:

Mùa thu chết liễu nhớ chăng em? 
Đã chết xuân xanh suốt bóng thềm 
Đất lạnh quy hồi thôi hết dịp 
Chờ nhau trong Vĩnh Viễn Nguôi Quên

Thấp thoáng thiều quang mỏng mảnh dường 
Nhành hoang thạch thảo ngậm ngùi vương 
Chờ nhau chín kiếp tam sinh tại 
Thạch thượng khê đầu nguyệt điểu mang

Xa nhau trùng điệp quan san 
Một lần ly biệt nhuộm vàng cỏ cây 
Mùi hương tuế nguyệt bên ngày 
Phù du như mộng liễu dài như mơ

Nét my sầu tỏa hai bờ 
Ai về cố quận ai ngờ ai đi 
Tôi hồi tưởng lại thanh kỳ 
Tuổi thơ giọt nước lương thì ngủ yên.

 

Thơ Bùi Giáng không phải loại rẻ tiền ném dăm ba con chữ Hán Việt, đảo vài cấu trúc câu mà thành. Bên trong nó cuồn cuộn một dòng nội hàm chảy từ uyên nguyên bát ngát của Khổng Lão Trang, cứng cáp nhờ bồi thêm dưỡng chất triết học Tây phương, chắt lại thành cốt thơ, hình ý dưới lớp vỏ lục bát, ca dao dân ca êm ái của thơ văn tiếng Việt. Với tôi thì thơ của ông là triết, là khí, là ý, cô đọng đến tột cùng và khó nắm bắt, nhưng lại tuyệt đẹp và rất gần gụi. Con chữ vẽ ra đường nét – kinh mạch, chuyển động của tâm thức, cảm giác, theo những vạch khắc số phận.

Posted in Hallucinate, Reflection

Mất ngủ

Tôi mất ngủ cũng được vài tuần rồi. Dấu hiệu ngày càng trầm trọng. Tôi vẫn nhớ lần mất ngủ đầu tiên. Lúc ấy tôi mơ thấy chị ngược đãi tôi, chịu đựng mãi tôi phát cáu với mẹ tôi. Tôi giật mình, tỉnh giấc, mệt rả rời, tôi chìm lại vào giấc ngủ. 

Lần thứ hai tôi lại mơ về chị, đến lúc này tôi đã tỉnh ngủ nhưng không mở mắt. Tôi nằm yên để giấc mộng dẫn tôi đến nơi nó muốn dẫn. À, cơn phẫn nộ ấy bừng cháy trong tôi. Tôi mở mắt trời vẫn tối. Cố gắng ngủ lại nhưng tâm trí vẫn dắt tôi lang thang khắp ngõ đường.

Tất cả bắt đầu từ giấc mơ. Tôi luôn mơ về những người tôi biết. Lúc ấm áp, ngọt ngào, lúc ân oán, đau khổ. Chập choạng như bộ phim cũ vài thập kỉ trước, lại có lúc rõ ràng như  ngày hôm qua. Tôi chìm vào hết cơn mê này qua cơn mê khác. Vùng vẫy như con cá mắc cạn. 

Hôm nay tôi lại mất ngủ.

Posted in Reflection

Đôi dòng về Ngọa hổ tàng long

Share bài của acc nhỏ. Hi vọng nhận được nhiều phản hồi :”>

Jenny Jyncee

NGỌA HỔ TÀNG LONG

Chích tiện uyên ương bất tiện tiên

Tuyến truyện của Ngọa hổ tàng long có thể chia làm hai vòng, Tú Liên-Mộng Bạch, đan cài với Long-Hổ, tựa như hai vòng sóng lan từ trung tâm giang hồ ra phía mép ngoài con sông. Vòng trước nhỏ hơn vòng sau, vòng sau nhạt hơn vòng trước. Bên ngoài người xem không kiềm nổi xao động trong lòng.

  1. Tính thiền và tính thơ

Nói đến Ngọa hổ tàng long, không thể bỏ qua tính thiền và tính thơ của tác phẩm. Tôi không biết người khác quan niệm như thế nào về giang hồ, nhưng từ nhỏ, tôi đã luôn tâm niệm về cái triết lý, đạo đức của thứ gọi là giang hồ, cái gọi là võ công. Võ công, cũng như kiếm đạo, cờ đạo, trà đạo, đều là con đường khổ luyện theo các…

View original post 2,414 more words

Posted in Reflection

18/12/2016

Gần đây tôi gần như không thể viết được gì. Mọi con chữ khi đã hạ xuống đều trở thành một cái vỏ trống rỗng, va xuống nền đường lạo xạo rồi vỡ vụn. Hầu như cả thế giới, với tôi, đều chỉ còn lại lớp vỏ , như những chiếc bình đã cạn nước xếp đầy trên mặt đất.

Có những lúc tôi vui vẻ đến điên dại, thực tại chẳng còn là vấn đề gì to tát quá, nhẹ thở ra một hơi giữa không khí se lạnh của Hà Nội và nhìn từng tầng khói mỏng thoát ra từ nồi hấp bánh bao hay những quán hàng rong bên đường, khi đi giữa làn người đông đúc và nhìn phố xá sáng đèn, tôi cảm thấy bình an. Cuộc sống chỉ như vậy thôi. Tôi không còn điều gì để chấp nhất nữa.

Có những lúc tôi buồn bã đến phát khóc. Trái tim tôi đau nhói trước tình yêu đã trở thành hồi ức cơ thể – kí ức không thể điều khiển được. Đêm ấy, tôi đã nghe “Last dance” của Big Bang và cảm thấy tuyệt vọng vô cùng. Mối liên hệ giữa người với người hiện lên trong mắt tôi dưới dạng dây. Hàng trăm sợi dây chăng vắt qua nhau, sượt vào nhau, giữa chúng là những con người đau khổ, những tiếng la hét, máu đổ và những con mắt trống rỗng. Tôi thứ nhất gục khóc trong bóng tối. Tôi thứ hai đuổi theo ảo ảnh đó và bị những sợi dây của chính nó giữ lại. Và những kí ức tan rã giữa sa mạc. Góc quay xoay tròn đưa tôi về với hiện thực.

GD là một biểu tượng kì lạ của làng âm nhạc. Không chỉ vì tài năng của anh ta mà còn cả cách anh ta ứng xử với fan, với thế giới bên ngoài và thế giới nội tại bên trong anh ta, con người xã hội và con người riêng tư. Hình ảnh miêu tả chính xác nhất về hiện thực cuộc sống của GD, với tôi, chính là chiếc lồng anh ta tự dựng cho mình trong “Who you”, một chiếc lồng trong suốt giữa ngàn vạn fan hâm mộ. Tôi thấy GD trống rỗng vô cùng. Bên trong anh ta bị khoét tận để đắp lên hình tượng hào nhoáng bên ngoài. Tôi tin rằng con người luôn cần những khoảng lặng riêng tư để tự đối mặt với bản thân. GD đã bán sự riêng tư ấy cho ngành công nghiệp giải trí. Có lẽ, anh ta thực sự chẳng biết mình là ai, ngoài cái xác một gã rapper – leader trên sân khấu, một fashionista trên catwalk cuộc đời – con người xã hội đã gán cho anh ta, và bản thân anh ta cũng đã vội vàng chấp nhận ở cái tuổi 13, trước khi kịp muốn trở thành một hình ảnh nào khác. Nói cách khác, anh ta đã trở thành cái vỏ trước khi kịp bồi đắp nội dung bên trong. Gánh nặng thần tượng này có phải là nguyên nhân dẫn đến bệnh trầm cảm kinh niên của anh ta không nhỉ? Nhưng vắng fan có lẽ anh ta sẽ chết mất. Nhân tiện, nhắc đến fan, thì thứ tình cảm fan – thần tượng cũng thật kì lạ. Tôi cho rằng các công ty giải trí thực ra là những kẻ vô cùng quyền lực trong thứ bậc phân hóa xã hội. Họ tạo ra các vị thần – các tín ngưỡng cho fan tôn thờ. Điều này còn tệ hơn ở nền công nghiệp châu Á, mà có lẽ là Hàn Quốc. Những con người bình thường phải sống như những vị thần, họ không được phép tự do là chính mình. Fan luôn ra rả yêu thần tượng nhưng ngay lập tức, có thể quay ra chửi GD chỉ vì anh ta chơi cần :)))))))) Không, những fan đó chỉ yêu hình ảnh anh ta dựng lên về bản thân, chứ họ chẳng yêu gì con người đằng sau đó cả. GD biết điều này rõ hơn ai hết. Anh ta cho fan thấy một vị thần (G.O.D), đồng thời anh ta hiểu bản thân là một con chó đích thức (D.O.G) (trong Zutter GD có hát một câu “Các em thích có thể gọi anh là GOD hay ngược lại DOG cũng được luôn”).

Làm sao để thoát ra khỏi tình huống này? Tại sao những người luôn nói yêu anh ta lại khiến anh ta rơi vào căn bệnh kinh khủng như thế, đẩy anh ta ra giữa cần cẩu chênh vênh như thế, dẫn anh ta đến đoạn đầu đài trong “Last dance”?

Và tôi được nghe kể về những con người đã tự chữa lành ung thư chỉ bằng cách hít thở và kết hợp chế độ ăn uống không thịt, chủ yếu dựa vào ăn chay (có hẳn một cộng đồng như vậy ở Việt Nam). Hay thậm chí những con người dùng khí trời làm thức ăn. Ồ, ở tuổi 15, tôi cười khẩy vào các thuyết này và cho rằng chúng duy tâm, phi lý. Nhưng ở tuổi 20, tôi đã cảm nhận được rõ ràng sự kì diệu của cuộc sống và hạn chế của thuyết duy vật do khoa học phương Tây dựng lên. Ma quỷ thực sự tồn tại. Deja vu liệu có đơn giản là lỗi giác? Tại sao trực giác lại đúng? Con người kì diệu hơn những gì chúng ta đang được cho thấy. Tuổi thọ con người có thể lên tới 300, và có lẽ, đã từng hơn thế rất nhiều. Khinh công hay các môn võ trong phim ảnh có khả năng thực sự tồn tại. Đó là cảnh giới khi con người trở thành một phần của tạo hóa, thôi không cố can thiệp vào lẽ trời nữa, hiểu được rằng đổi thay là lẽ tất yếu, khổ đau là đương nhiên, người với người tách biệt nhưng lại gắn bó vô cùng mật thiết.

Chúng ta chỉ là một loài động vật, một phần nhỏ của tự nhiên. Chúng ta không phải thần. Nhưng cộng đồng chúng ta lớn mạnh đến nỗi khoa học đang muốn tranh công với tạo hóa, con người tưởng rằng mình là duy nhất trong vũ trụ. Đồng thời, vì chúng ta phải sống trong cộng đồng nên tất yếu phụ thuộc vào quy ước của cộng đồng ấy. Chúng ta đau khổ vì không được đồng loại công nhận, giá trị của chúng ta bị quy ước trong cộng đồng phủ nhận. Giữa dòng xe cộ ngược xuôi, chúng ta muốn giữ lại một thứ gì đó không đổi thay, trong khi chính bản thân chúng ta lại đang thay đổi. Một con chó yêu thích một con mèo, có lẽ, bị cộng đồng của nó phủ nhận. Nhưng đánh giá từ góc độ con người, đó là một mối quan hệ cảm động. Hơn cả, bản thân con chó vừa lòng vì đó là chính nó.

Cảm giác kẹt cứng trong lồng ngực tôi bây giờ không phải vui, cũng chẳng phải buồn. Tôi không muốn hận thù, dẫu rằng cảm giác không chấp nhận được vẫn lấn cấn trong lòng. Tôi cũng không vô tình đến mức có thể buông tay ngay lập tức. Và tôi vẫn thấy mình nằm dài bên rìa cuộc sống.

Nhưng sau cuối, “Không có gì là mãi mãi” cũng không phải điều gì đáng buồn đến thế, phải không?

Posted in Reflection

Last Dance – Điệu Nhảy Cuối

Last Dance của Big Bang ra cũng được ba ngày rồi mà cứ như mới ra khoảng năm giây trước. Lần nào cũng thế, Big Bang cứ như thảy một quả bom vào mặt dân chúng làm tất cả cứ điên đảo, ngất ngây hết vài ba ngày, vài ba tuần rồi vài ba tháng. Điệu Nhảy Cuối cũng có sức “khủng bố” tầm cỡ thế, nhưng mà khuếch đại vài trăm Héc tại cái MV. Yêu nhất là góc độ quay, thấy nó thật là chênh vênh, bất ổn và mỏng manh. Yêu nhì là màu sắc tượng trưng của từng thành viên, GD là đỏ với trắng, TOP là xanh dương, Tae là xanh lá, Seungri thì vàng và Daesung là tím. Màu sắc đã bleach làm ta liên tưởng đến hồi ức quá khứ mơ hồ và u buồn. Yêu ba là khung cảnh bố trí, ấn tượng các bé trùm mặt bằng bao ni lông. Chưa kể các bé đứng trời trồng với bé GD nhảy với người yêu váy trắng làm tôi nghĩ đến bộ phim kinh dị kinh điển. Cuối cùng lại bị đẩy lỗ đen của vũ trụ, như rằng phủ nhận tất cả những gì vừa xảy ra. Hay nói đúng hơn tất cả đang diễn ra trong tâm thức của từng thành viên. Vâng, fan chúng ta được Big Bang tặng một vé đi môt chiều vào Wonderland của từng thành viên. Trọn vẹn gửi gắm cảnh cuối nhìn TOP như là sắp khóc, hồn tôi như mất một nửa. Chỉ muốn òa khóc nức nở. Đau thấu tận tâm gan.

Lần đầu tiên tôi coi raw không sub tự nhiên lại mủi lòng nghĩ đến chặng đường trưởng thành gian nan của mình. Ai mà ngờ tuổi 21 lại rối rắm, buôn ba thế này. Nghe cho đến khi rã rời rồi, tôi tìm sub coi lời nhạc. Không cách xa với tư tưởng và ý nghĩ tôi đoán là mấy nhưng lại trọn vẹn và mỏng manh hơn tôi nghĩ. Tưởng như nếu ai vô tình đánh rơi sẽ vỡ thành trăm mảnh. À không, vỡ rồi, thành nghìn mảnh nằm rải rác trên nền đất lạnh. Cả album Made, tôi trân trọng nhất Điệu Nhảy Cuối và Nếu Như (If You). Khi Made công bố, tôi đã hỗn loạn, rất hỗn loạn. Tâm thức giằng xé giữa hình ảnh blue, lãng tử ngân nga hát về tình yêu với hình ảnh dí dỏm, đùa cợt về tình yêu. Biết chứ, tôi hiểu các anh cũng phải thay đổi để kịp với thời buổi hiện nay. Biết thế mà tôi vẫn cứng đầu yêu cái kiểu bất cần đời của mấy anh. Cái loại nhạc thịnh hành “K-pop” xa xỉ tràn ngập chợ thành tôi không cần. Tôi cảm thấy bị phản bội nặng nề. Uhm, tôi cổ hữu và lỗi thời thế. Có lẽ vì tôi thờ kính Big Bang là Big Bang, chưa một ngày hay một giây tôi gộp Big Bang với K-pop. Các anh là những bản thể tồn tại riêng biệt mãi không hẳn hòa nhập. Thế nên, các anh diễn tả được nỗi cô độc đó trộn vẹn hơn bất cứ ai hết. Có lẽ tôi chỉ là fan hâm mộ ích kỉ. Môt cô bé không thể mở lòng mà chấp nhận các anh. Dẫu thế, liệu anh vẫn nhảy với tôi bản cuối chứ?

Posted in Reflection

Kim và sợi

Những sợi len đan vào nhau, bấu chặt, bùi nhùi chẳng khác gì cuộc sống của loài người. Cuộn len ban đầu tươm tất tùy vào tay người có thể trở thành khăn choàng ấm áp, hay chiếc mũ thượng thời, cũng có thể thành phế liệu vắt vưởng trong mớ rác thải. Tôi bắt đầu đan len dạo xuân trước. Cũng không nhớ rõ tại sao lại hứng thú học đan len. Người chỉ mới có hai mươi mấy tuổi mà tay lại cầm hết sách thì len. Hì hục một tháng trời đan được khăn rửa chén. Rửa được vài tuần rồi vứt vào sọt rác. Hì hục ba tháng sau ra cái nón dị thường nhìn tương tương như nón của Dr. Sue nên đưa chồng đội. May là tên chồng khiếu thẩm mỹ cũng tương đương như tôi nên phấn khởi đội ngay…

Khoảng không đen thù lù khoét một lổ rõ trong tâm làm tôi buôn bỏ len một thời gian. Khi đan len đến gần hết cuộn càng thấy rối. Dẫu người đan len có khéo cỡ nào cũng không khỏi nhăn mặt ở giai đoạn cuối này. Cuộn len xinh đẹp, hiền hòa nay trưng bày mớ hỗn độn, nhằng nhịch sợi đan sợi. Có khi lại phải tạm dừng đan để mở hết nút thắt, có khi lại phải cắt phải nối với len khác. Mất cũng vài ba tiếng. Nên đến dạo cuối tôi dành khoảng ba tháng nhàn hạ ngồi gỡ từng nút thắt. Len nhìn thế mà tinh lắm, cứ tưởng mình đã gỡ nút thắt này rồi hóa ra lại vừa tạo nút thắt khác. Có khi lại vô tình siết chặt nút, ngột ngạt đến mức phải cắt hẳn đi để cứu vớt những phần còn lại. Quan trọng là cắt khúc nào, dài bao lâu, có đủ để hoàn thành dự án hay không làm tôi chần chừ.

Thế giới của tôi đầy ấp những cuộn len với đủ màu sắc. Thế giới của tôi rối rắm và gian truân như bao kẻ khác. Thế giới của tôi nhịp nhịp đều đặn theo tiếng kim. Bình ổn và lặng yên, tự hỏi thế giới này sẽ đưa tôi đến đâu. Là chiếc khăn choàng hay vật phế thải?

Posted in Reflection

Về vũ trụ

Đây gần giống như một ghi chú nhỏ của mình trong quá trình đọc “Vũ trụ trong một nguyên tử” của Đạt Lai Lạt Ma. Có lẽ chủ yếu nó nằm dưới dạng câu hỏi và nhận xét, không có giá trị tham khảo hay định hướng gì. Nếu ai có hứng thú bàn luận với mình về vấn đề này thì mình rất biết ơn.

Trước hết phải nói một điều là mình chưa từng tìm hiểu chính thức gì về giáo lý Phật giáo hay định nghĩa tự thân của tôn giáo này về bản thân nó. Mình gom nhặt kiến thức thông qua tiếp xúc vô tình trong cuộc sống hằng ngày (Phật giáo ăn sâu vào một số phương diện trong cuộc sống của con người Việt Nam lẫn các nền văn hóa khác trên thế giới). Mình luôn cho rằng Phật giáo tôn thờ Đức phật, thông qua hình thức tu tập lẫn giới luật được quy định, hướng về sự giải thoát tâm thần cho con người, đưa họ đến Tây phương cực lạc – chốn bồng lai tiên cảnh không còn đau khổ.

Nhưng qua những gì mình đọc được của Đạt Lai Lạt Ma đến giờ phút này thì ông nói Phật giáo là tôn giáo vô thần. Bản thân nó có những dòng và thuyết phủ nhận sự tồn tại tuyệt đối của thần linh. Tôn giáo hay chính xác hơn là dòng tư tưởng này chỉ hướng tới mục đích phổ độ chúng sinh. Vậy thì, nói cách khác, nó chỉ là một phương pháp tu luyện mà trong đó Đức Phật hay các môn đồ của ngài là những người đã thành công.

Mình có thắc mắc sâu sắc về ý nghĩa của sự tồn tại (Tại sao chúng ta lại sống? Mục đích của sự sống là gì?, vân vân), bản thân mình cũng nhận thấy nhiều điểm tương đồng của triết học và vật lý. Mình nghĩ, vật lý là con đường đúng đắn nhất để tìm hiểu về bản chất sự sống, chính xác thông qua những con số, tiên đề, định lý và phương pháp đo lường thực nghiệm khách quan. Mình vừa bất ngờ vừa vui sướng khi biết rằng Đạt Lai Lạt Ma cũng như nhiều nhà vật lý học trên thế giới đã nhận thấy sự tương đồng này từ lâu. Họ đối chiếu tư tưởng triết học Phật giáo với kết quả của vật lý, cùng hướng tới mục tiêu tìm hiểu bản chất sự sống, bản chất thế giới.

Mình lại càng ngạc nhiên trước sự mâu thuẫn trong chính hiện thực khách quan – công cụ đo lường, vốn không phải một loài hữu tình nên dĩ nhiên tự thân nó không thiên vị một kết quả thực nghiệm nào. Ví dụ như thuyết nhị nguyên sóng-hạt được trình bày trong quyển sách này đưa ra thực nghiệm cho thấy electron vừa là sóng vừa là hạt. Kết quả phụ thuộc vào cách đo lường. Người khảo nghiệm tham gia vào hiện thực được khảo nghiệm. Hiện thực và con người tồn tại không thể tách rời. Hiện thực không hề tuyệt đối. Ý thức sinh ra vật chất, vật chất cũng sinh ra ý thức, chúng tác động qua lại lẫn nhau chứ không phải mối quan hệ quy định một chiều. Cơ học lượng tử hóa ra được xây dựng trên nền tảng quy định sự bất định của thế giới. Không có kết quả hay phương thức toán học nào chính xác tuyệt đối, chúng luôn chỉ gần đúng.

Mọi thứ trên thế giới, trong quan điểm của Đạt Lai Lạt Ma, tồn tại dựa trên căn duyên phụ thuộc. Hiện thực, thế giới là một mạng lưới mối quan hệ liên đới phụ thuộc phức tạp mà trong đó, nguyên nhân phụ thuộc sinh ra điều kiện phụ thuộc. Không có nguyên nhân đầu tiên, không có kết quả cuối cùng. Vật lý chỉ đúng tính từ thời điểm nhiệt độ sau vụ nổ Big Bang tăng lên đúng đến nhiệt độ thích hợp cho sự đo lường. Trước đó, không ai biết vũ trụ tồn tại dưới dạng gì.

Cá nhân mình trước khi đọc quyển sách này thì đinh ninh con người không có bản ngã. Tính cách chỉ là phản ứng ngẫu nhiên tùy theo thay đổi môi trường và số liệu sinh học. Cảm xúc đến rồi lại đi. Con người không níu giữ được gì trong thế giới không ngừng vận động. Con người có vị trí riêng được quy định trong một hệ thống nên bản chất của con người là cô đơn, nhưng không nên chấp niệm đau khổ với cô đơn vì ta nằm trong một mạng lưới vạn vật. Cây cỏ không cô đơn, chúng chấp nhận bản thể của mình. Đây là những gì mình tự khuyên nhủ bản thân trong những lúc nản lòng ngã chí nhất trước dòng đời không ngừng hướng về phía trước như con tàu cao tốc chẳng chịu quay đầu ngoái nhìn quá khứ hay dừng lại một lần. Nhưng theo những trình bày của Đạt Lai Lạt Ma, mình lại thấy nghi ngờ về giả thuyết này của bản thân, vì dường như con người có bản ngã (nó xuất hiện trong sự tương tác với vạn vật xung quanh) nhưng đồng thời nó cũng không tồn tại (mang tính nhất thời, ngẫu nhiên, không có thứ gì tồn tại hoàn toàn độc lập, khách quan vì mọi thứ đều tương tác lẫn nhau). Như vấn đề về vật chất và ý thức, thế giới thực nghiệm và thế giới siêu hình, chúng có quan hệ với nhau nhưng đồng thời lại mâu thuẫn với nhau.

Chiều kích lớn nhỏ, phương diện khác biệt của nhân tính, thế giới khiến mình cảm thấy ngạc nhiên và hoang mang quá đỗi. Những thứ từng được coi là tuyệt đối trở nên tương đối, nền tảng tư duy trở nên lỏng lẻo, hình ảnh thế giới bùm phát nổ tung rồi hỗn độn như kì hỗn mang. Đạt Lai Lạt Ma có tư tưởng sâu sắc như thế về vũ trụ, con người, nhưng bản thân ông lại chẳng làm nổi điều gì thiết thực để giải phóng Tây Tạng khỏi Trung Quốc. Ông là một người dân lưu vong hạnh phúc. Việc một người có tâm rộng mở giải phóng khỏi cõi trần lại phải mang trọng trách trần tục nhất – trấn hưng một quốc gia, khiến mình cảm thấy thật vi diệu. Ông muốn độc lập cho dân tộc mình nhưng trong tư tưởng ông, vạn sự đều xảy ra do nguyên nhân tiềm năng. Trong cùng một thế giới, những người trẻ Hong Kong đang không ngừng nỗ lực để giải phóng quốc gia của họ khỏi gông xiềng của Trung Hoa đại lục. Chiều kích siêu hình lẫn hiện thực kinh nghiệm tồn tại song song, chưa thể giải thích như cơ học lượng tử và thuyết tương đối.

Mình quan tâm đến vũ trụ nhưng cũng bị ràng buộc bởi cuộc sống áo cơm gạo tiền như bao người khác. Biết được vũ trụ đa bội có giúp gì cho thu nhập của mình không? Có người cứ sống, làm việc rồi chết đi mà không hề để ý lý do mình tồn tại, một cách hạnh phúc. Người khác, đau khổ vì chẳng hiểu mình sinh ra để làm gì và do đâu bản thân phải chịu đựng giày vò từ khi ra đời. Cuộc sống nào tốt hơn?

P/s: triết học Phật giáo phức tạp, vật lý phức tạp, toán học thì khó. Con dân như mị biết làm sao TT ____ TT

Posted in Reflection

2907

“Sống ích kỉ… chả quan tâm gì đến con cháu. Cái lần con mẹ mày lên đây ở, trả tiền cho trông cháu mà cuối cùng để cháu ngã rách cả cằm. Con tao phải đi khâu cằm.”

“Câm mẹ mồm mày đi.”

“Tao đéo im đấy.”

Sau đó là một tràng tiếng động. J nấp sau bức tường cạnh phòng vệ sinh khóc nức nở. Cậu chẳng thể phân biệt được tiếng động nào là của cái gì vỡ, chỉ có tiếng cãi cọ và chửi bới léo nhéo vọng vào tai cậu.

Bố ơi, mẹ chết mất.

Mẹ chết mất.

Ai đó, làm ơn, hãy giúp chúng tôi với!

J bừng tỉnh giữa màn đêm, miệng hớp một hơi lớn như con cá mắc cạn. Cơ thể cậu mỏi nhừ do ngủ quá nhiều, vai tưởng chừng đã xơ cứng thành một khối bê-tông. Miệng đắng ngắt và khô khốc. Đầu đau dữ dội, và nước mắt thì giàn giụa. Cậu lật người sang phải định cuộn tròn vào lòng D, nhưng khi rúc đầu về phía trước, cậu bỗng rơi vào một khoảng không vô tận. J hụt người, trọng tâm đổ dồn về phía trước, đầu óc cậu chao liệng một cú rồi cả cơ thể chúi về phía trước đâu độ ba xen-ti-mét. Chẳng có ai. Phía bên phải cậu trống hoác. Chăn đệm lạnh lẽo. Bất giác, J cong người, kéo đầu gối gần mặt hơn để sống lưng cậu chạm vào thành giường. Cảm thấy vẫn chưa đủ, J chậm chạp dịch người về phía sau, từ tốn và cẩn thận như thể đang cảnh giới cái gì, rồi áp hẳn lưng mình lên thành giường gỗ lành lạnh. Cậu cảm thấy an tâm hơn, đồng thời nỗi buồn hun hút bủa tới vây chặt lấy cậu. Cậu nhớ ra, mình và D đang trong giai đoạn chuẩn bị chia tay. D đang nằm trên sofa ngoài phòng khách. Bất giác, nước mắt lại túa ra ồ ạt, giàn giụa và ướt đẫm. Trái tim cậu siết lên vì đau đớn. J nhớ về những lần cậu và D cãi nhau. Tính J không tốt, bình thường có thể nhường nhịn D hết mực, nhưng khi tức lên thì chẳng còn lý trí gì nữa. Thế nên cậu thường nói những lời khó nghe với anh, về đủ mọi thứ tệ hại, thậm chí cậu còn ném bình hoa, điều khiển, bất cứ thứ gì vớ được trong tay vào người anh mà chẳng hề suy nghĩ. Không, thực ra cậu đã nghĩ kĩ rồi, mỗi lần như vậy cậu đều chuẩn bị tinh thần “Cùng lắm là chết chung chứ gì?” để cãi vã. Nhưng dễ giận thì cũng dễ nguôi. J thường tỉnh ngủ giữa đêm, chẳng chịu nổi cảm giác đau khổ, hối hận và xót xa đang dằn vặt từng tấc cơ thể mình, cậu sẽ lấy hết can đảm rồi ra phòng khách, trườn lên nằm cạnh D dẫu cho cái sofa chật cứng. D ngủ không sâu nên anh sẽ tỉnh dậy ngay, và bằng khuôn mặt lạnh tanh, dịch người vào cho cậu nằm rồi ôm cậu trong vòng tay rộng và ấm áp của mình. Những lúc ấy, J cảm thấy thứ gọi là “hạnh phúc” và cả biết ơn nữa. Cậu vùi mình trong không gian nhỏ đầy ắp mùi vị của D, như thể từng lỗ chân lông, từng tế bào trên người cậu đều đầy ắp mùi hương của anh, như thể cậu cũng là một đồ vật sở hữu của anh, nhỏ thôi, đủ để anh nâng niu trên lòng bàn tay. Duỗi chân ra là ngón chân cậu sẽ chạm tới làn da hơi khô nhưng ấm áp của anh. Lưng cậu dựa vào một lồng ngực vững chắc. Dù cho cả thế giới có sụp đổ thì cậu sẽ vẫn an toàn. Đau khổ và bất hạnh của nhân gian ngoài kia, sự bất định của tương lai và chảy trôi của thời gian dường như đều bị chặn lại bên ngoài. J cảm thấy an tâm lắm! Và bàn tay cậu đan lồng vào kẽ tay anh – những lỗ hổng sinh ra để chờ cậu đến lấp đầy. J thường cảm thấy tội lỗi hơn hết khi cơ thể cậu thấm nhuần sự bao dung của anh. Cậu biết mình đã làm tổn thương D, những vết thương không bao giờ có thể lành được. Nhưng cậu thường bào chữa cho mình rằng cậu yêu anh, rất yêu anh, nên tình yêu của cậu rồi sẽ chữa lành được những vết thương lòng ấy. “D, anh biết em không cố ý tổn thương anh mà, phải không?”

D là ngôi nhà J đã  dành hết yêu thương để vun đắp. Anh là chốn dừng chân duy nhất của cậu giữa cuộc đời hoang vu, lạnh lẽo và khắc nghiệt.

Hầu như khi ở bên D, J chẳng còn nhớ gì tới nỗi buồn, bản thân, sự vật, hay những thứ như thế. Lần đầu cậu biết tới từ “vong ngã” là khi đọc một câu chuyện tu tiên trên mạng của tác giả Trung Quốc. Từ ấy được dùng để miêu tả về nhân vật chính mỗi khi cậu ta luyện kiếm. Cậu ta quên hết mọi sự tồn tại, bao gồm cả bản thân cậu ta, cậu ta trở thành kiếm, kiếm là cậu ta, là tất cả và cũng chẳng là gì. Hàng giờ liền cậu ta luyện đi luyện lại động tác vung kiếm chán ngắt. Về sau, cậu ta trở thành kiếm sư giỏi nhất trong câu chuyện. Có lẽ, D cũng đã khiến J tiến vào trạng thái “vong ngã” trong vô thức chăng? Một thời gian dài, J vui vẻ một cách ngây thơ và ngu ngốc. Nhưng lồng ngực cậu mỗi ngày một trĩu nặng, vì cậu nhận ra nét u buồn mỗi ngày một hiện rõ hơn trên giương mặt D, sâu hoắm và thăm thẳm. Cậu không biết mình đã làm gì sai khiến anh buồn đến vậy. Cậu chợt nhớ tới lần cậu và anh đi bói bài Tarot về chuyện tình cảm của hai người. Khi phân tích lá phượng hoàng mà J bốc trúng, thằng cha bói bài đã bảo “Phượng hoàng trùng sinh từ tro tàn, nhưng cũng có những con phượng hoàng chết đi. Thứ còn lại chỉ là ảo ảnh. Sau khi cãi nhau, hai bạn có lẽ sẽ làm lành được, nhưng mọi chuyện, về bản chất, đã kết thúc rồi. Các bạn chỉ kéo dài hơi tàn cho nó mà thôi. Những thứ còn lại chỉ là ảo tưởng của bạn (chỉ J) mà thôi.”

Chẳng lẽ căn nhà hạnh phúc cậu đang sống chỉ là huyễn ảnh của cá nhân cậu mà thôi? Thực ra, nó đã cháy rụi, hay là nó chưa từng tồn tại?

Một vài đoạn kí ức nhức nhối lướt qua tâm trí J. Lúc chưa sống chung, mỗi lần cậu tiễn anh về cổng nhà, khuôn mặt D đều chìm trong bóng tối, tấm lưng anh trùng xuống và mái đầu cúi thấp dưới sức nặng của bóng tối xung quanh. Cậu đã để sót những gì nhỉ? Và cả những khi nghe anh khen cô gái này hoặc cô gái khác và cho cậu xem ảnh của họ, J như muốn phát điên. Cậu muốn gào thét điên dại, chửi bới anh “vô liêm sỉ, đàng điếm” và phang cái ghế vào đầu anh thật mạnh. Nhưng cũng như anh im lặng chịu đựng bóng tối bên trong mình, cậu chỉ gượng cười rồi lủi vào xó nào đó khóc lóc, la hét câm lặng, tự cào cấu chính mình. Không thứ gương nào có thể soi rõ bản chất xấu xí, nhem nhuốc và dơ dớp của cậu hơn những bức ảnh thiếu nữ son phấn làm điệu đó. Trong ấy lồ lộ sự bất toàn và toàn bộ nhân phẩm kinh tởm của một con người. Nó khiến cậu buồn nôn.

Cậu những tưởng D biết, hay ít nhất, dù không biết, anh cũng sẽ không đâm vào vết mủ loét này trong lòng cậu. Nhưng lần này, dù anh biết cậu buồn, anh vẫn cười, nụ cười dịu dàng vẫn hằng ru cậu vào giấc ngủ và vỗ về tâm trí bệnh tật của cậu, gọi bạn bè anh và chỉ cho họ bức ảnh cô gái mới chuyển tới phòng làm việc của anh. Họ cười đùa và bình luận vui vẻ với nhau, thậm chí những lời bàn tán còn có khuynh hướng chuyển sang trêu chọc tình dục. Cậu ngỡ ngàng, nước mắt chẳng ngăn nổi mà trào mi. Cậu không ngừng lặp đi lặp lại hành động vừa rồi của anh trong đầu, khắc đến mức nếu tinh thần là thực thể thì nó cũng phải tóe máu. Cõi lòng cậu tan vỡ. Chưa bao giờ cậu cảm nhận rõ ràng hơn ý nghĩa của từ “tuyệt vọng”.

“Anh ác với em thật đấy…”

Cậu bỏ về, giữa hàng nước mắt mông lung, nhắn cho anh một cái tin gọn lỏn. Nhưng anh chẳng trả lời. Anh không coi vết thương của cậu ra gì hay anh thậm chí còn chẳng thấy nó? À, anh cố ý mà.  Cậu quằn quại mới là điều anh muốn nhìn thấy nhất. Sự thực này đánh tan tia hi vọng mỏng manh cuối cùng trong lòng cậu. J tuyệt vọng, tuyệt vọng đến cùng cực. Tình yêu là sự cứu rỗi duy nhất cậu có thể nghĩ ra cho cuộc đời bất hạnh của mình. Cậu đã cho đi tất cả. Giờ thì nơi cậu vẫn gọi là nhà lại nhẫn tâm đâm cậu một nhát chí mạng, người ấy đâm vì biết cậu sẽ đau. Người ấy có biết cậu sẽ chết không? Con dao thình lình phóng ra khỏi những cánh hoa hồng thơm ngát và mềm mại. Ác ý ngùn ngụt đâm phập vào người cậu sắc lạnh. Ác ý đến từ người cậu yêu thương, cũng là người luôn nói rằng yêu thương cậu. Nếu ngay đến cả người yêu cũng có thể đối xử tàn nhẫn như thế với nhau thì con người còn lại gì đây?

Thế giới trở lại với vẻ sứt sẹo, xấu xí vốn có của nó. Có lẽ, thứ cậu đã thấy thực sự chỉ là ảo mộng. Đây mới là thế giới thực.

J có thể thấy ngày mình từ đỉnh núi rơi lại hố sâu trước kia. Gió lạnh như lưỡi dao cắt vào người cậu vết thương của sự cô độc. Nhân gian mất đi hơi ấm, chỉ còn lại một mình cậu giữa hoang mạc hoang vu. Não cậu ram ráp như gốm, bở vụn để lộ dây thần kinh, ma sát với không khí đắng ngắt khiến cậu phát điên tới mức chỉ muốn thiên đao vạn quả bản thân.

Nhưng mà, cậu cũng đâu có quyền trách anh nhỉ? Cậu biết, trong lúc vô ý, và đôi khi là cố tình, cậu cũng đã tổn thương anh. Nhưng cậu có thể ngẩng cao đầu nói với anh rằng, dù cho cố ý thì chính sự cố ý ấy cũng đã dằn vặt cậu rất nhiều. Cậu không muốn làm tổn thương D. J cười tự giễu. Ôi, cậu hiểu rồi! Cậu hiểu rồi! Dù cậu có cẩn thận đến đâu thì anh vẫn sẽ tổn thương, bằng chứng là giờ anh cầm dao lên và giết chết cậu đây. Có lẽ anh đã đau đến mức chẳng chịu nổi nữa rồi chăng? Cậu không muốn, nhưng kết quả là anh vẫn tổn thương. Trừ phi gọt bỏ cái tôi và tính cách của cậu thì họa chăng cậu mới chẳng bao giờ tổn thương anh được nữa. Chừng nào còn yêu anh thì cậu vẫn sẽ làm đau anh. Phương pháp duy nhất là chấp nhận. Nếu muốn anh chấp nhận nỗi đau ấy thì ngược lại, bản thân cậu cũng phải chấp nhận ác ý này và nỗi đau khổng lồ đến tưởng chừng sắp phá vỡ cơ thể cậu mà trào ra này.

Cậu sẽ chẳng bao giờ được hạnh phúc toàn vẹn. Càng hạnh phúc thì càng đau khổ. Cậu có sẵn sàng trả giá cho hạnh phúc mà mình hướng tới không? Cậu có tha thứ nổi cho ác ý này của người yêu không? Cậu có chữa lành được vết thương đang không ngừng chảy máu trong lòng mình hay không?

J càng khóc dữ hơn.

Cậu ngồi dậy, như điên mà chạy ra khỏi phòng, nhưng khi đến trước sofa mà D đang ngủ, thấy khuôn mặt anh, cái chăn và không gian của anh, cậu lại chẳng biết mình nên làm gì nữa. Cậu không chấp nhận được ác ý ấy của anh. Nếu người yêu còn đem lại nỗi đau lớn hơn cả người dưng thì chẳng bằng để anh trở lại làm người dưng. Nhưng cậu không buông bỏ nổi cái ôm ấm áp và bờ ngực vững chãi của anh, đó là nơi chốn cho tình yêu của cậu, là mái nhà duy nhất của cậu. Cậu sẽ chết mất.

J khuỵu người xuống, như muốn khóc ra cả linh hồn của mình.

Posted in Reflection, Remember me

Fight

I know

I have been a burden.

I have been a weakling.

I have hided under your shadow.

I have blamed the faults on everything.

I failed because I didn’t fight.

I let you fight alone…

“Prayers won’t change anything
Only the resolve to fight can change the here and now”

                                                   ____ Feuerroter Pfeil und Bogen, Attack on Titan ____

I might not have superpower to wipe down enemies.

I might not have a sharpest mind to plot the strategy.

But,

I will fight.

As long as I am still breathing,

I will fight

for both of us.

As long as I can stand and move,

I will fight.

As long as you are here with me,

I will fight.

“If you win, you live.

If you lose, you die.

If you don’t fight, you can’t win!” – Eren Yaeger, Attack on Titan.

WE WILL WIN.

So,

Don’t stop fighting.